Castel Sant'Elmo

De huidige vorm van het kasteel dateert uit 1537 tot 1547, toen de Spaanse onderkoning Pedro de Toledo de militaire architect Pedro Luis Escrivà de opdracht gaf om het oudere Anjou-fort, bekend als Belforte, te herbouwen als een zespuntige ster. De punten steken ongeveer 20 m uit vanaf de kern, met kanonsgaten in de hoeken daartussen. Je betreden het kasteel via de versterkte poort en klimt via hellingbanen binnen de muren naar de Piazza d'Armi, de paradeplaats, en de looppaden bovenop.

Loop de volledige route. Elk punt van de ster kijkt uit op een ander deel van de baai: de oude stad en de Vesuvius in het oosten, de haven en het schiereiland Sorrento in het zuiden, Posillipo en de eilanden in het westen. Het late middaglicht is het vriendelijkst voor de stad, maar de sluitingstijd van het kasteel en het seizoen bepalen hoe laat je kunt blijven. Bij helder winterweer zijn de eilanden het scherpst.

Op het exercitieterrein staat de kasteelkerk, met het graf van de eerste kasteelheer, een andere Don Pedro de Toledo, neef van de onderkoning, die in 1558 stierf.

Sant'Elmo werd net zozeer gebouwd om de stad te controleren als om haar te verdedigen. In 1587 sloeg de bliksem in in het kruitmagazijn en de explosie doodde ongeveer 150 mannen; de herbouw duurde tot 1610. Het grootste deel van zijn geschiedenis diende het als gevangenis. De filosoof Tommaso Campanella werd hier vastgehouden, beschuldigd van ketterij, en na de Napolitaanse Republiek van 1799 ook haar patriotten, waaronder Gennaro Serra, Mario Pagano en Luisa Sanfelice. Het bleef een militaire gevangenis tot 1952 en militair eigendom tot 1976, toen een lange restauratie begon. Het opende voor het publiek op 15 mei 1988.

Bij de restauratie kwamen de oude gangen, de wachtposten en de ondergrondse ruimtes, waaronder de grote cisterne, weer tevoorschijn, waar kunstenaar Gian Maria Tosatti in 2014 een tarweveld aanplantte als permanent werk voor de collectie.

Geopend in 2010 op de Piazza d'Armi, toont het museum kunst gemaakt in Napels, of door kunstenaars die hier werkten, vanaf 1910, verzameld uit donaties en langdurige bruiklenen. Het volgt hoe Napolitaanse kunstenaars zich in de loop van de eeuw afkeerden van naturalistisch schilderen naar de experimenten van de jaren 1990. Het is inbegrepen in het €5-ticket.

In april 2026 werd in het museum de verlichting vervangen in het kader van een energiebesparingsprogramma, en de Musei Nazionali del Vomero kondigde openingstijden van 9:00 tot 17:00 uur aan voor die periode. De huidige lijst van het ministerie geeft 9:30 tot 18:30 uur. Als het museum voor jou belangrijk is, kom dan voor 17:00 uur en ben je in beide gevallen verzekerd.

Drie kabelspoorwegen klimmen naar Vomero. De kabelspoorwegen Montesanto en Chiaia eindigen allebei bij Morghen, het dichtstbijzijnde station: vanaf daar is het ongeveer 510 m naar de poort van het kasteel, 7 minuten, het laatste deel bergopwaarts via Via Tito Angelini. De Centrale-kabelspoorweg, vanaf Via Toledo, eindigt bij Piazza Fuga, ongeveer 850 m verderop. Elke rit vereist een openbaarvervoerbewijs; op onze pagina over vervoer in Napels vind je de huidige tarieven.

De afdaling is het leukste deel: het oude trappenpad Pedamentina loopt van naast de Certosa naar de oude stad. Onze wandeling Vomero en Pedamentina combineert de kabelbaan, het kasteel, de Certosa en de trappen in één ochtend, en onze Vomero-gids behandelt de buurt.

De Certosa di San Martino ligt ongeveer 200 m de heuvel af, 3 minuten lopen. De kaartjes zijn apart: €5 hier, €6 daar. We vonden geen gecombineerd kaartje in de lijsten van het Ministerie voor 2026. Let op: de Certosa is de hele dinsdag gesloten, terwijl de kasteelwallen open blijven, dus bij een bezoek op dinsdag krijg je maar de helft van het duo.

Met beide: plan een halve dag – eerst het kasteel voor het uitzicht, dan de Certosa voor de kerk, de kloostergang en de kerststallen, en daarna via de Pedamentina naar beneden voor de lunch in het Centro Storico.